Казакстан ЕККУну жетектейби-жокпу деген талкуулар башталганына 10 жылга жакындап калды. Адам укугун коргоочу эларалык уюмдар расмий Астананы саясий эркиндиктин жоктугу, сөз эркиндигинин кысымга алынышы, адам укугун коргоочулардын кордолушу үчүн сындап, авторитардык башкаруудагы бул өлкө ЕККУну башкарууга татыксыз деп келишти.
Бирок талаш-тартыштардын баары 1-январдан баштап, Астана чындап эле ЕККУнун жетекчиси болуп жарыялангандан кийин, басылды окшойт. Аталган уюмдун расмий өкүлдөрүнүн бири “Азаттыкка” айтканына караганда, азыр Казакстан кантип болбосун, өзүнө алган милдетти мыкты аткара алаарын көргөзүүгө аракет кылат.
Бул уюмдагы милдеттин эң эле башкысы - ага мүчө 56 жумурияттын ортосунда экономика жана коопсуздук маселелери боюнча кызматташтыкты арттыруу.
Казакстандын ЕККУдагы элчиси Кайрат Абдрахманов 30-декабрда “Азаттык” радиосу уюштурган тегерек үстөл талкуусунда: “Биз азыр буерде ЕККУнун үчүнчү катардагы гуманитардык миссиясына көбүрөөк көңүл буруп жатабыз. Бирок биз башкарабыз деп жаткан уюм негизинен коопсуздуктун саясий, аскерий аспектилери, экономикалык проблемаларды чечүү, экологиядагы көйгөйлөр боюнча иштейт. Жетекчи катары биз чечишибиз керек болгон маселелер көп”, - деген эле.
Казакстан эми январда жана майда Айлана-чөйрөнү коргоого жана Экономикага арналган жылдык форумду өткөрөт. Анда жетекчи мамлекет катары ал талкууга коюлуучу негизги проблемаларды сунуштайт.
2010-жыл үчүн, мисалы, Казакстан өзү мамлекеттердеги башкарууну жакшыртуу, чекара аймактарында, ЕККУга мүчө мамлекеттердин ортосундагы темир жол каттамдарында коопсуздукту күчөтүү маселелесин кароону сунуш кылган.
Жетектөөчү мамлекет коопсуздук жана адам укуктары боюнча конференцияны да уюштурат, ноябрда болсо уюмдун баардык тармактардагы иш-аракеттери тууралуу жылдык жыйынды өткөрөт. Казакстандын тышкы иштер министри Канат Саудабаев болсо мүчө мамлекеттерге барып, алардын уюм менен кызматташтыгын талкуулайт.
Казакстандык расмий өкүлдөр постсоветтик мамлекеттер ортосундагы конфликттерди жөнгө салууда алардын мамлекети арачылык милдетти аркалап келатканын айтып жүрүшөт. Ноябрда тышкы иштер министри Саудабаев, мисалы, Казакстан ЕККУнун жетекчилигине келгенде азери-армян тараптардын ортосундагы Тоолуу Карабак проблемасы боюнча да активдүү иштей турганын айткан.
Казакстандын президенти Нурсултан Назарбаев Армения менен Азербайжанды эки ирет сүйлөшүүгө чакырып, мунаса табууга үндөгөн. 1991-92-жылдардагы ал аракеттеринен майнап чыкпады.
Казакстан ЕККУдагы жетекчилиги учурунда постсоветтик аймакта чечем деген маселелеринин бири грузин-орус алакаларына байланыштуу болушу да мүмкүн.
Дегинкиси, Казакстан дүйнөдөгү регионалдык коопсуздук боюнча эң ири бул уюмда аткарууга камынып жаткан иштери туурасында 14-январда Венадагы жыйында казак тышкы иштер министри Саудабаев кеңирирээк айтаары күтүлүүдө.