Биздин интернет барагыбызды ургаалдуу колдонуу үчүн бул интернет браузердин жаңы вариантын же башка браузерлерди пайдаланыңыз. Төмөндө өзгөчө таанымал браузерлердин тизмеси берилген.
Жүктөй турган баракка жетүү үчүн тийешелүү белгини басыңыз.
"Эркин Европа / Азаттык Үналгысынын" кызматтары 28 тилде үналгы берүүлөрүн уюштурат. Биздин берүүлөрдүн көпчүлүгү жергиликтүү шериктерибиздин толкунунда FM, орто толкун жана башка жыштыктарда уктурулуп келет. Маселен, "Азаттык" үналгысы КТРК жана башка жергиликтүү шериктерибиз аркылуу Кыргызстанда өз берүүлөрүн уктуруп келет. Эгерде берүүлөрүбүздү интернет аркылуу кармап угууда кыйынчылыкка кабылсаңыз, анда биздин техникалык көмөк жаатындагы макалабызды окуп чыгыңыз.
Конституциянын өзгөртүүлөр жана толуктоолор киргизилген жаңы долбоору ушул күндөрү коомчулуктун кызуу талкуусуна алынып жаткан чагы. Бүгүн Баш мыйзамдын жаңы редакциясын саясий партиялардын парламенти талкуулады.
7-8-апрелде кандуу булоондо курман болгон балдарды акыркы сапарга узатуу боюнча иштеп жаткан коомдук комиссиянын төрагасы Каныбек Иманалиев "Азаттыкка" ушул комиссиянын иши боюнча чыгып жаткан айрым суроолорго жооп берди.
Экологияны коргоо жана токой чарба агенттигинин жеткечисинин милдетин аткаруучу Топчубек Тургуналиев Конституциянын жаңы долбооруна өлкө жарандары милдеттүү түрдө үч: кыргыз, орус, англис тилдерин билиши керек деп белгиленүүсүн сунуштоодо.
“Азаттык+ “ телепрограммасынын бул жолку чыгарылышы талап-тоноочулукка каршы күрөш темасына арналды. жаштар мародерлуктун так аныктамасы кандай, талап-тоноочулук менен кантип күрөшсө болот жана аны алдын алуу иштери кандай болуш керек деген суроолорго жооп издешти.
Апрелдеги окуяларда талап-тоноочулуктан жапа чеккен ишкерлердин расмий саны алты жүздөн ашык. Учурда бизнесмендер каржылык, гана эмес, психологиялык колдоого муктаж экени айтылууда
Лондондогу атактуу Иегуди Менухин атындагы эл аралык музыкалык мектепте Борбор Азиядан жалгыз кыргызстандык Жумаш Дурусалиев билим алууда. 17 жашар таланттуу скрипач жакында Прагада чакан концерт берди.
Бүгүн Бишкекте Убактылуу өкмөт уюштурган жаштар форуму өттү. Бул иш-чарада жаштар мамлекеттик бийликтин түзүмү, жаштар саясаты, кадрдык маселелер өңдүү маселелер боюнча өз сунуштарын беришти.
Мурдагы өкмөт башчынын 1-орунбасары Акылбек Жапаров Таластагы нааразылык жыйындарын тынч таратуу аракетине а кездеги өкмөт башчы Д.Үсөнов каршы чыкканын билдирди. Каршы чыккандарды бийликтин күч менен кадемин катыруу аракети кандуу бүттү.
1986-жылы 26-апрелде Чернобыль өзөктүк электр станциясында ,болгон жарылуунун кесепеттерин жоюуга катышкан кыргызстандыктардын ден соолугу кабатыр кылууда.
Убактылуу өкмөттүн өкүлү, каржы жаатын көзөмөлдөгөн Темир Сариев Орусияда эки күндүк иш сапары менен болуп келди. Анын жыйынтыгы туурасында Темир Сариев “Азаттыкка” кеп салып берди.
“Эл үнү” программасына кайрылган угармандар экс-президент Курманбек Бакиевдин Минскиден жасаган билдирүүсүнө нааразы болуп, аны Кыргызстанга алып келип, мыйзам алдында жоопко тартуу керектигин айтышты.
Бүгүн Журналисттер биримдиги Айни жана Чапаев көчөлөрүнүн кесилишиндеги эл алуу багында ишембилик өткөрдү. Бул иш-чара тууралуу аталган биримдиктин жетекчиси Марат Токоев “Азаттыкка” маек куруп берди.
23-апрелде УТРКнын “Ала Тоо” программасынын 70ке жакын кызматкери иш таштап, бүгүн да кызматка чыккан жок деген маалымат бар. Мунун чоо-жайын билүү үчүн “Азаттык” УТРКнын башкы директору Кубат Оторбаев менен байланышты.
7-апрелдеги окуялардан кийин Бишкектеги бир катар жогорку окуу жайдын жетекчилери алмаштырылды. Ушу күндөрү бул окуу жайларда ректордук кызматка байланыштуу талаш-тартыштар басылбай келет. 23-апрелде Улуттук университеттин бир катар окутуучулары бул тууралуу убактылуу өкмөткө кайрылуу жолдошту.
Кыргызстандыктар дүйнөнүн кайсы тарабында болбосун 6-7-апрелдеги кан төгүлгөн окуяда жапа чеккендерге ар кандай жол менен жардам көрсөтүп жатышат. Германиянын Бремен Университетинин доценти, доктор Гүлай Байтерекова (КМУУнун чет тилдер кафедрасынын мурдагы башчысы, 20 жылдан бери Бремен Университетинде жана өтө зээндүү балдардын эл аралык Обернойланд гимназиясында эмгектенет) шашылыш түрдө Бишкекке келип, өз мекендештерине колдоо көрсөтүүдө.
Мурдагы муфтий Мураталы-ажы Жумановду үйүнөн белгисиз бирөөлөр алып кетип, чоң суммада акча талап кылганы угармандарыбызга белгилүү. Бул нерселерди эми анын өзүнөн сурадык.
Экс-президенттин администрациясынын мурдагы башчысы Медет Садыркуловдун жол кырсыгынан мерт болушуна айыптуу делинип, 12 жыл жатак абакка кесилген 25 жаштагы Өмүрбек Осмоновду өлтүрүп кетишти.
Азаттык+ телепрограммасынын кийинки берүүсүндө талап-тоноочулук темасы талкууланат.
Мурдагы айыл чарба министри Искендербек Айдаралиев 7-апрель күнү Таластагы митингде биринчилерден болуп эл тарапка өткөнүн жарыялаган. Экс-министр учурдагы кырдаал тууралуу “Азаттыкка” маек куруп, Курманбек Бакиевдин чет жерде жүрүп жасаган билдирүүлөрүн сынга алды.
Саламаттыкты сактоо министринин милдетин аткаруучу Дамира Ниязалиева 7-апрелдеги кандуу кагылышта жараат алгандарга кандай жардам көрсөтүлүп жатканы тууралуу суроолорго жооп берди.
Убактылуу өкмөт Улуттук телерадио корпорациясын коомдук телекөрсөтүү кылып кайра түзүү ниетин билдирди. Ага ылайык мындан ары, УТРК каржы маселесин албаганда бир дагы мамлекеттик органга баш ийбей, эркин болот.
2000-жылы өлкөдө тогуз балдар үйү жана жыйырма жети интернат бар болсо, азыр алардын саны эки эсе өстү. Ал эми кароосуз калган балдардын саны жыйырма жети миңге жетти.
21-апрелде Бишкек шаарында жер басып алууну көздөгөндөргө түшүндүрүү иш-чаралары жүргүзүлдү. Элдик кошундар коопсуздукту сактоого көмөк көрсөтүп жатышат. Курманбек Бакиевдин иниси Жаныш Бакиевди кармоо аракеттери уланууда.
Өлкөдөгү соңку саясий кырдаал, Убактылуу өкмөттүн иш-аракеттери, алдыдагы пландары тууралуу “Азаттыкка” академик Оморбай Нарбеков маек курду.
“Мекен шейиттери” кыймылынын мүчөсү Арстан Сагындыковдун 31 жаштагы уулу Талант Сагындыков 7-апрелде аянтта окко учкан эле. Ушул окуянын айланасында Арстан Сагындыков “Азаттыкка” маек курду.
Кулатылган президент Курманбек Бакиев дүйшөмбүдө үй-бүлөсү менен Минск шаарына барды. Аны Беларус президенти Александр Лукашенко толук колдоорун айтып чыкты. Көптөрү күткөндөй К.Бакиев ал жакка орус улутундагы мыйзамдуу жубайы менен эмес, кийинки аялы жана андан төрөлгөн тогуз жашар кызы, беш жашар уулу менен барды.
7-апрелдеги кандуу кагылышта ок тийип курман болгон 26 жигиттин сөөгү “Ата-Бейит” мемориалдык комплексине коюлду. Ыңкылапта каза болгондордун үй-бүлө, ата-энелерине жана жакындарына убактылуу өкмөт жардам көрсөтүүдө. Буга байланыштуу Курман болгондорду акыркы сапарга узатуу боюнча мамлекеттик комиссиянын жетекчиси Каныбек Иманалиев "Азаттыктын" суроолоруна жооп берди.
“Акыйкат үчүн кыймылынын” жетекчиси, мурдагы тышкы иштер министри жана оппозициялык саясатчы Аликбек Жекшенкулов “Азаттыкка” курган маегинде убактылуу өкмөттүн айрым кадамдарын сынга алып, жаңы саясий партия түптөп жатканын билдирди.
Өлкөдөгү кырдаал дале курч бойдон калууда. Жалал-Абадда кулатылган президенттин тарапкерлери облустук администрацияны ээлеп алып, губернаторлукка жана облустук ички иштер башкармалыгынын жетекчилигине өз кишилерин коюп алышты.
Маевка айылындагы 19-апрелдеги тополоң жана бүгүнкү кырдаал тууралуу аталган айылдын өкмөт башчысы Азиз Сейталиев “Азаттыкка” маек курду.
Өлкөдөгү соңку саясий кырдаал, милиция кызматкерлеринин бүгүнкү абалы, 7-апрелдеги окуяларды иликтөө иштери тууралуу “Кылым шамы” бейөкмөт уюмунун жетекчиси Азиза Абдрасулова “Азаттыкка” маек курду.
7-апрелдеги кандуу кагылышта ок тийип, шейит кеткендердин атын түбөлүккө калтыруу үчүн мамлекет менен коомчулук биргелешип, бир катар иш чараларды аткарып жатышат. Бул жөнүндө "Азаттыкка" курман болгондорду акыркы сапарга узатуу боюнча мамлекеттик комиссиянын жетекчиси Каныбек Иманалиев айтып берди.
Бишкектин түндүк тарабындагы жер талашка байланышкан кырдаал көзөмөлгө алынып, бүгүн абал тынчып калды. Кечээки тополоңдон 5 адам каза таап, Маевка айылында 7 үй өрттөлдү, дагы бир канча турак-жай талкалаган. Мындан сырткары 40 чакты адам жаракат алганы кабарланууда.
20-апрелде “Ата-Бейит” мемориалдык комплексине 7-апрелдеги ыңкылап учурунда октон жарадар болуп, ооруканада каза болгон эки жигиттин сөөгү коюлду. Спорт коомчулугунун өкүлдөрү да маркумдарды эскерип, куран окутуп, жарадарларга арнап кан тапшырышты.
Бишкектин түндүк тарабындагы айдоо аянттарын бөлүп алууну көздөгөндөр бүгүн да айлампа жолго чыгышты. Алар бүгүн негизинен кечээки тополоңдо камалган жүздөн ашуун кишини бошотуу талабын коюшту. Митингчилер менен милиция ортосунда тиреш чыгып, абал сүйлөшүү аркылуу жөнгө салынды.
Акыркы 30 жылдын 20 жылында диктаторлор Конституцияны билгениндей өзгөртүп келген Пакистанда 19-апрелде федералдык парламентардык демократиянын калыбына келиши чоң жетишкендик катары бааланууда.
7-апрелдеги жарандык каршылык акцияларынын учурунда өкмөт үйүнүн алдына БТРди айдап келген Абдраим Касымов ошол күнкү окуяларды эскерип, "Азаттыкка" кеп салып берди.
19-апрлде ички иштер министрлигинде өткөн маалымат жыйынында өлкөдөгү туруктуулук милиция кызматкерлеринин толук көзөмөлүндө экендиги жана мурдагы президент Бакиевдин бир туугандары Кыргызстанда жашырынып жаткандыгы айтылды.
“Ак шумкар Кут” жаштар кыймылынын демилгеси менен 7-апрелде атылган октон каза болгондор эскерилип, аларга куран окулду.
Убактылуу өкмөттүн төрайымынын орун басары Темир Сариев бүгүн улуттук госпиталга барып, апрель ыңкылабында жарадар болгондордун ал-акыбалын сурады, акчалай жардам көрсөттү.
Бишкекте 18-апрелде Талас облусунан чыккан аттуу-баштуу адамдардын жыйыны өттү. Жыйынга катышкандар Убактылуу өкмөттү колдой тургандыктарын, ошол эле учурда чет мамлекеттерде билим алып, чет жерде иштеп жүргөн жаш кадрларды мамлекеттик башкаруу ишине тартуу зарылдыгын да белгилешти.
“Эл үнү” программасына кайрылган угармандар өлкөдө кырдаалды жөнгө салууга убактылуу өкмөттү колдоо керектигин айтышып, ынтымакка чакырышты. Азыркы убактылуу өкмөткө ишенбегендер дагы болду.
Польша эли жекшемби күнү (18-апрелде) маркум президент Лех Качинский жана анын зайыбы Марияны акыркы сапарга узатты.
7-апрелдеги кандуу кагылыштан 84 киши каза таап, каза болгондордун ичинен бирөө тааныла элек. Жаракат алган алты оорулуу учак менен 17-апрелде Түркияга алынып кетти. Абалы өтө оор оорулуулар дале болууда. Адистердин пикиринде, жаракат алгандардын денесинде октун, ок сыныгынын калып калышы, айрым жагдайларда өмүргө коркунуч келтирбейт.
16-апрелде эки жүздөн ашык адам УТРК, андан кийин Убактылуу өкмөттүн айрым мүчөлөрү отурган Коргоо министрлигинин алдына нааразылык акциясына чыгышты.
Эки күндөн бери Исландияда атылган жанартоонун кесепетинен Европанын бир катар өлкөлөрүндө аба каттамдары учпай калды. Европадагы аба каттамдарын көзөмөлдөө борбору билдиргендей, жума күнү бардыгы 17 миң рейс токтотулду.
15-апрелде Кыргызстан Калкынын Ассамблеясы “Достук Кербени - Кыргызстан Калкынын Ассамблеясы - балдарга” деп аталган акция өткөрдү. Кыргызстанда жашап жаткан он бештен ашуун диаспоранын өкүлдөрү беш балдар үйүнө барып, аларга азык-түлүк жана акчалай жардам беришти.
Бишкек шаар кеңеши ыңкылапта каза болгон жана жаракат алгандардын үй-бүлөлөрүнө жардам көрсөтүү боюнча комиссия түздү. Комиссия төрагалыгына шайланган Энелерди жана балдарды коргоо боюнча Улуттук борбордун жетекчиси, медицина илимдеринин доктору Камчыбек Узакбаев "Азаттыктын" суроолоруна жооп берди.
Кыргызстан эгемендүүлүктү алгандан кийин кийим сатып алуунун өзгөчө борборлору, атап айтсак секонд хенддер пайда болду. Батыш өлкөлөрүндө мурда кийилген кийимдер Кыргызстанда күн өткөн сайын өз ордун бекемдеп келе жатат. Учурда секонд хэнд кийимдери кандай суроо талапка ээ? Жаштар эмне үчүн секонд хэнд кийимдерин сатып алышат?
Иерусалимден Ташкенге жеткирилген жакшылык отун Орто Азия митрополити Владимир кыйын күндөрдү башынан кечирип аткан Кыргызстанга алып келип таратты.
Жарандык коомдун, айрым саясий партиялардын өкүлдөрү убактылуу өкмөттү чукул арада легитимдештирүүгө чакырды. Ошондой эле убактылуу өкмөттү бийликке монополия кылууну токтотууну талап кылып жатышат. Ал эми жаңы өкмөт өздөрүн толук бойдон мыйзам жолунда иштеп жатканын билдиришүүдө.
Кыргызстандык белгилүү блогчулар, же болбосо интернет аркылуу маалымат тараткан активисттер апрель окуясында интернет чоң роль ойногонун белгилешүүдө. Чынында эле Таласта элдик толкундоо башталып, оппозиция лидерлери камакка алынганда эл реалдуу маалыматты интернеттен гана алууга аргасыз болушту.
Кытайдын Цинхай провинциясында жети баллдан ашкан зилзала болду. Соңку маалыматтарга ылайык табигый кырсыктан 400 киши курман болду, жабыр тарткандар саны жалпы эсепте сегиз миңден ашты. Кырсык болгон районго куткаруучулар, аскер бөлүктөрү жөнөтүлүүдө.
Кыргызстанда үй-бүлөлүк башкарууну орнотуп алды деп жек көрүндү болгон бийликтин кан төгүү менен кулашын өлкөнүн авторитардык коңшулары Кыргызстандын өз иши деген болушууда. Бирок Казакстанда оппозиция ачык эле Президент Назарбаевдин «хандык» бийлигин кулатууга чакырып жатышат.
Убактылуу өкмөт айрым бейөкмөт уюмдар жана жарандык коомдун өкүлдөрүнүн сынына кабылууда. Алар өкмөттүн кадр маселесин чечүүдө бечелдик кылып, жасаган иштери ачык болбой жатканын белгилешип, аларды мурда тутунган принциптерди карманууга чакырууда.
7-8-апрелдеги талап-тоноолордон жабыр тарткандарга убактылуу өкмөт жардам берет. Талап-тоноодон келген зыянды аныктоо үчүн мамлекеттик комиссия түзүлмөкчү.
Бишкек шаарындагы №1-клиникалык ооруканага 7-8-апрель күндөрү жаракат алган 73 киши түшкөн. Алардан алтоо каза таап, 30 дан ашык адамга эң татаал операциялар жасалды.
12-апрель күнү муфтиятка айрым бир мусулман топтору чогулуп, муфтийлик кызматты чыр-чатак чыгаруу, бата-дуба берүү менен эле бирөөгө тартып берүүгө аракет кылышты.
Аида Касымалиева кыргызстандык журналист, учурда Бириккен Араб эмираттарында жашайт. Ал соңку окуяларга байланыштуу «Кыргызстанда революция интернетте да жүрдү» деп эсептейт. Касымалиева бул дигиталдык ыңкылаптан интернетке чыга албаган кыргыздар артта калгандыгына өзү күбө болгон мисалды келтирди. Ал Бакиев сөз эркиндигин камсыздай алганда, азыр анын үзүрүн өзү көрмөк экендигин да белгиледи.
12-апрель – Космонавтика күнү. 1961-жылы ушул күнү советтик космонавт Юрий Гагарин биринчи болуп космоско учкан. “Азаттык” космонавт, Кыргыз эл баатыры, учурда Москвада жашаган Салижан Шарипов менен маек курду.
7-апрелде Ак үйдүн алдында окко учуп, набыт болгон жаштардын саны ондоп саналат. Алардын катарында 20 жаштагы Дастан Төрөгелдиев да бар. Дастан тууралуу анын жакындары эмне дешет?
7-апрель күнү Ала-Тоо аянтында октон биринчилерден болуп каза тапкандардын катарында «Ата мекен» партиясынын мүчөсү Күмүшбек Сейдасанов бар эле.
Бишкектин чет жакасындагы айрым райондордо жүздөгөн адамдардын жерлерди мыйзамсыз басып алуусу башталды. Шаар бийлиги жер ээлеп алуу аракетин атайын чагымчы күчтөр уюштуруп жатканын белгилеп, аларга катуу чара көрүлөрүн эскертти. Ага карабай адамдар топ-тобу менен басып алган жерлерине бирин-экин чатырчаларды тигишип, жер берилмейин кетпейбиз деп отурушат.
7-апрелдеги кагылышуудан каза болгондордун саны 81 ге жетти. Бүгүн таңында жаракат алган эки оорулуу көз жумду. Көпчүлүк оорулуулардын жаракат алган жерлеринде кабылдоо жүрүп баштагандыктан, абалы оорлошкон оорулуулар көп. Республика боюнча ооруканаларга ар кандай жаракаттар менен кийинки күндөрү түшкөндөрдүн саны да өсүүдө.
10-апрелде “Манасты” изилдөө тармагында 50 жылдан ашык убакыт эмгектенген белгилүү адабиятчы, Токтогул мамлекеттик сыйлыгынын эки жолку лауреаты Самар Мусаевдин сөөгү жерге берилди. Самар Мусаев 86 жаш курагында дүйнөдөн өттү.
7-апрелдеги кандуу кагылышта курман болгондордун он алтысы “Ата-Бейит” мемориалдык комплексине коюлду. Маркумдар менен коштошууга келген миңдеген адамдар элдик бийлик орномоюн окко учкандардын куну төлөнбөсүн, кийинки келген бийлик кандуу окуядан сабак алууга тийиштигин белгилешти.
7-апрелде орун алган кагылышууларда жаштардын орду чоң болгондугун окуянын дээрлик көп күбөлөрү айтышып, окко учкандардын жарымынан көбү жаштар болгондугун белгилешет. Ошол эле учурда кээ бир күбөлөр жаштардын арасында эмне жасап, эмне максат менен аянтта жүргөнүн билбегендери да болгонун билдиришет. Деги эле апрель окуяларында жаштардын орду кандай болгон?
7-апрелде башталган кагылышуулардан жалпы республика боюнча ооруканаларга 1642 адам кайрылган. Алардын 577 си ооруканаларга жаткырылып, негизинен кайрылгандардын 70 пайызына операция жасалды.
Чоң-Таш айылындагы “Ата-Бейит” тарыхый мемиоралдык комплексинде 7-8-апрелдеги окуяларда окко учкандарды акыркы сапарга узатуу зыйнаты өттү. 16 адамдын сөөгү “Ата-Бейит” көрүстөнүнө коюлду. Алардын көпчүлүгү 23-28 жаш курагындагы жаштар.
Өлкөдө болуп өткөн окуялар 80 адамдын өмүрүн алып кетти. Алардын көпчүлүгү жаштар. 8-апрелде шаарда каракчылыкка жана талап тоноочулукка каршы чыккан жаштар биригип, өз ыктыяры менен топ түзүшкөн. Чет өлкөдөгү жогорку билим алган жаш кыргыздар “Эгемендик” коомдук бирикмесин түзүп, утурумдук өкмөткө кайрылуусунда өлкөгө кызмат кылууга даяр экендигин билдирди. Жаштардын жаңы бийликтеги орду кандай?
Кыргызстанда 9-10-апрель аза күтүү күнү деп жарыяланды. Жума күнү борбордук Ала-Тоо аянтында мындан эки күн мурун каршылык акцияларында каза тапкан 76 адамды жоктогон аза күтүү митингиси болду.
Соңку тополоңдо курман болгондордун саны сексенге чукулап барды, алардын бири учурда Австрияда жашаган Гүлзат Боннестин Бишкектин чет-жакасындагы айылда кичинесинен чогуу өскөн балалык курбусу болгон.
Кыргызстандагы окуяларга чет өлкөлөрдөгү мекендештерибиз да абдан ынтаа менен көз салып жатышат. Алардын бири - Жапонияда Токио университетинин докторанты, саясат таануучу Сейтек Качкынбаев.
Түштүк баш калаасындагы борбордук аянтка чогулган он миңдеген киши Ош облус губернаторунун жана шаар мэринин элге жолугуп, кызматын тапшыруусун талап кылышты. Сүйлөшүүдөн кийин мэр ордунда калды, губернатор жаңыланды. Андан соң облакимчиликтин ичинде Элдик курултайдын аткаруу комитетинин мүчөсү Асылбек Жээнбековго белгисиз топ кол салып, кармап кетүүгө аракет кылышты эле, бирок жансакчылары ага жол берген жок.
8-апрелге караган түнү Бишкекте ири соода борборлору таланып тонолду. Анын кесепетинен жүздөгөн ишкерлер зыянга учурап, бир нече дүкөндөр талкаланды.
Бийлик кысымына каршы козголоң учурунда каза болгондорду акыркы сапарга узатуу зыйнатын Бишкек шаарынын Ала-Тоо аянтында өткөрүүгө жана алардын сөөгүн Ата-Бейит мемориалдык комплексине коюуга аракет жасалууда. Анткен менен сөөктү өз айылына алып кеткендер да арбын.
Бишкек шаарындагы Республикалык кан борборуна түңкү тополоңдо жабыр тарткандарга кан берүүнү каалаган тургундар байма-бай келип жатышат. Аталган борбор 7-апрелде түнү бою иштеп, учурда да тынымсыз кан алынууда. Натыйжада 8-апрелде түшкү саат бирге чейин аталган борборго 280ден ашык адам келип кан тапшырды. Мындан сырткары мектеп окуучуларынан тартып кары-картаңдарга чейинки 200дөн ашык адам имарат сыртында өз кезектерин күтүп жатышат.
Кыргызстан кайрадан өзүн да, дүйнөнү да айран таң калтырып, эл козголуп, бийликти күч менен, тилекке каршы кан төгүү жолу менен кетирип, өзүн элдикпиз деген күчтөр бийликке келди. Өлкөдөгү кезектеги ыңкылаптан кийинки кырдаалга анын Борбор Азиядагы коңшулары кандай мамиледе болуп жатат?
Бишкекте "Караван","Бета Сторес", "Народный" ири дүкөндөр, "Бефа" соода борбору талап-тонолуп, жеке ишкерлер жабыр тартты. Элдик кошундар түзүлүүдө.
Бир күн мурда дайынсыз кеткен президент Курманбек Бакиев бүгүн өлкөнүн түштүгүнөн үн катып, 7-апрелдеги кан төгүлгөн окуялар үчүн оппозицияны айыптап, президенттик кызматын тапшырбай турганын билдирди.
“Ак шумкар кут” жаштар бирикмесинин өкүлдөрү бүгүн Мамлекеттик тарых музейинин алдына боз үй тигишип, кечээки окуяларда окко учкан жаштардын арбагына куран окушту. Бирикме 7-апрелде каза тапкан жаштарды эскерип, аза күтүү расмисине даярдык көрүү демилгесин көтөрдү.
Бишкек шаарында бир топ соода жайлары, ири дүкөндөр өткөн түнү талап-тоноого кабылды. Анын ичинде курал саткан дүкөндөр да кошо тонолду. Өкмөт үйү, Жогорку Кеңештин имараты таланып, Башкы прокуратуранын имараты өрттөндү. Милиция кызматкерлерин, чек арачы аскерлерди уруп, 60-70 автоматты жулуп кеткен кылмыштар жасалды.
Кыргызстанда Д. Үсөновдун өкмөтү кызматтан кетти, парламент таратылды. Эми президенттин катчылыгы жана башка структуралары да жоюлат. Бийликти колго алган оппозициянын убактылуу өкмөтү бир эле учурда президенттин, парламенттин жана өкмөттүн милдетин аткармакчы. Жаңы өкмөттүн алдында турган милдеттер жөнүндө убактылуу өкмөттүн башчысы, Элдик Курултайдын Борбордук Аткаруу Комитетинин төрайымы Роза Отунбаева "Азаттыкка" берген маегинде билдирди.
7-апрелде Кыргызстандын көпчүлүк аймактары масштабдуу каршылык акцияларынын кучагында болду.
“Азаттыктын” кабарчыларынын маалымдашынча, азыр Башкы прокурордун имараты да өрттөлүүдө.
6-апрелде Таласта митингге чыккандар облустук администрация имаратын басып алышкан окуяны улай оппозициянын көрүнүктүү лидерлерин Улуттук коопсуздук кызматынын атайын даярдалган тобу кармоо операцияларын жасашты. Ички иштер министри Молдомуса Конгантиев теле аркылуу Бириккен элдик кыймылдын лидерлери Таласта мыйзамга каршы келген иш жасашканын, эми мындай аракеттерге катуу чаралар көрүлөрүн эскертти.
Кыргызстанда саясий кырдаал курчуду. 6-апрелде Таласта митингге чыккандар облустук администрациянын имаратын басып алышса, Чүйдө, Нарында, Ошто жана Жалал-Абадда эртеңден тарта митингдерге чыгууга камынышууда. Айрым саясий серепчилер Курманбек Бакиевден оомат качып калганын айтышса, бийлик өкүлдөрү таластыктардын иш-аракетин мыйзамсыз деп баалашууда.
Ынтымак курултайынын Төркеңеши өткөн аптада Ынтымак курултайын Эл өкүлдөр жайынына теңөө, ыйгарым-укуктарын Конституцияда белгилөө сунушу менен чыкты. Оппозиция өкүлдөрү муну бийликтин элди алаксытуу амалы катары баалап жатышат.
Оппозиция 7-апрелде жер-жерлерде боло турган Элдик курултайга даярдык көрүүдө. Деген менен оппозиция өкүлдөрү курултай алдында аймактык айрым мүчөлөрүнүн сабалышын, белгисиз бирөөлөр тарабынан коркутуп-үркүтүүлөр көп катталышын бийликтин курултайды болтурбоо аракети катары баалашууда.
Кытайдын Шаньси провинциясында авария болгон шахтадан кеминде 114 адам бүгүн куткарылды. Кытай бийликтери куткаруу операциясын ийгиликтүү өттү дешкени менен, жер астында дагы ондогон адамдар калууда.
Бишкекте төрт күн өткөн “Медицина – 2010” көргөзмөсүнө 140 компания катышты. Кыргызстанда 28 миң адам кант диабети менен ооруйт. Алардын 2 миң беш жүзү инсулинди күн сайын алып турууга муктаж.
“Азаттыктын” суроолоруна Жогорку Кеңештеги Коммунисттер фракциясынан депутат Гүлжамал Султаналиева жооп берди.
3-апрелде кечке маал Ошто Элдик курултайдын облустук уюштуруу комитетинин төрага орун басары, «Ата Мекен» партиясынын мүчөсү Абдыкайым Кангелдиевди белгисиз бирөөлөр сабап кетишти.
Батыш өлкөлөрүндө убакытты үнөмдөө максатында ойлоп табылган тамактар соңку жылдары кыргыз жаштарынын күнүмдүк тамактануучу каражатына айлангандай. Мисалы, учурда Кыргызстандын көптөгөн шаарларында гамбургер, шаурма даярдаган жайлардын саны кескин көбөйүп, өзгөчө студенттер бул тамактардын негизги кардары болуп калды.
2-апрелде өкмөт президиумунун жыйыны өтүп, анда тоолуу, шарты катаал аймактардын калкын колдоону караган токтом кабыл алынды. Ага ылайык бийик тоолуу аймакта жашаган калкка электр акысын төлөөдө 50 пайыз жеңилдик берилет. Бул үчүн бюджеттен 284 миллион сом каражат каралууда.
Москва метросундагы жардыруулардан кийин ордо калаада паспортторду текшерүү күчөтүлүп, мигранттарга тартип сактоо органдарынын мамилеси кескин курчуду. Метродо бараткан жоолугу чулгай салынган аял-кыздарды жабыла вагондон сүрүп ташташты. Кавказ, азиат жана өңү караларга кол салуулар көбөйдү.
“АУБ-Агро” 1-апрелге карай өлкө боюнча 55 млн. 437 миң сомдук насыя берди. Бул насыя жалпысынан 657 кишиге берилип, көлөмү 20 миң сомдон 70 миң сомго чейин болду. Өнүктүрүү фонду ошондой эле “Агроазыктүлүккорпорация” менен биргеликте дурус баада дыйкандардан төө буурчак, күн карама жана пахтанын түшүмүн сатып алууну пландаштырып жатат.
Өзгөчө кырдаалдар министрлиги кышында кар көп жаагандыктан жаз айларында суу ташкындары болушу мүмкүндүгүн эскертип жатат. Мына ушул жаратылыш коркунучтары жөнүндө Өзгөчө кырдаалдар министрлигинин Калк жана ММК менен иштөө бөлүмүнүн адиси Абдишарип Бекилов “Азатыктын” окурмандарына айтып берди.
2-апрелде Баласагын атындагы Улуттук университетте акын Жолон Мамытовдун 70 жылдыгына арналган илимий жыйын болду. Жыйында акындын эстелигин Бишкектеги “Сүйүү” гүлбагына орнотуу сунушу көтөрүлдү.
Калпак - кыргыздардын кийимдеринин эң ыйыгы. Бирок калпакты чет өлкөлүктөргө, бейтааныш меймандарга кийгизүү адатка айланып баратат.
Бишкек шаарындагы ооруканалардын биринде өрт чыкты. Ага баш калаадагы өрт өчүргүч бригадалары катышып, жабырлануучуларды куткарып, тилсиз жоого каршы күрөштү. Дал ушундай сценарий менен өрткө каршы күрөшүү агенттиги окуу өткөрдү.
Кыргызстандын саясатында “жаз жарыш” күчүнө кирип баратат. Оппозиция 7-апрелде жер-жерлерде элдик бийликти орнотуу боюнча курултайларды белгиледи. Бийлик өкүлдөрү да элге чыгып, түшүндүрүү иштерин күчөтүүдө.
Эларалык уюмдардын эсебинде Кыргызстан калкынын 40% жакыны жакыр жашайт. Дүйнөлүк банктын эсебинде күнүмдүк керектөөсү 1,25 АКШ долларына жетпеген үй-бүлө итке минген кедей деп эсептелинет.
Москвадагы болгон жардыруулардан кийин келгин адамдардын үстүнөн текшерүүлөр күчөп, эмгек мигранттарынын турмушу кыйындайт деген тынчсыздануулар болуп жатат. Алардын ой-санаасын баскан маселелер жөнүндө Москвадагы кыргыздардын «Аруужан» коомдук фондунун төрайымы Бактыгүл Сейитбекова айтып берди.
Баткен шаарында эле турак-жайга муктаж болуп кайрылган жаш үй-бүлөлөрдүн саны 1700дөн ашты. Ал эми шаардын аймагындагы калган жер ушундай тартипте кете берсе 5 жылдан кийин такыр бош жер калбай калышы мүмкүн. Ошол эле мезгилде бир коргондо 3төн үй-бүлө жашап, көп кабаттуу үйдөн көздөрү өтүп турат.
ЭлТРдин редактору хижап кийем деп кызмат ордун тапшырууда. Мамлекеттик мекемеде хижап кийип жүрүүгө болбойт, ошол кийимчен телеберүү алып баруу мүмкүн эмес деген талапты ар ким ар кандай баалап жатат.
31-мартта "Демократия жана жарандык коом үчүн" коалициясы эки темада - Баткен жана Талас эли менен айыл тургундарынын маалымат алуусу жана уюлдук байланышка кошулган 60 тыйын тууралуу - видео-диалог уюштурду.
30-мартта Ишенаалы Арабаев атындагы мамлекеттик педагогикалык университетте жаштар арасындагы аракечтик, бангилик сыяктуу көйгөйлүү маселелерге арналган “Улут саламаттыгы - улуу мурас” деген жыйын өттү. Жыйынга аталган окуу жайдын гана эмес, башка да жогорку окуу жайлардын студенттери катышып, сахналаштырылган программаларын тартуулашты.
31-мартта Дагестандын Кизляр шаарында кош жардыруу болуп, 12 киши набыт кетти. Дагы 20дан ашуун киши жараат алды.
30-мартта жергиликтүү оппозиция лидерлеринин бири Абдымамет Закировдун 17 жаштагы кызы - Чолпонайды окуу жайынан чыгып, үйүнө баратканда белгисиз адамдар чачынан сүйрөп машинага салып, уурдап кетишкен.
Эне тилибиздеги сөз жаратуу, сөз өздөштүрүү жана жалпы эле сөз таануу жаатында талкуу үчүн сунушталган "Азаттыктын" атайын шеринеси.
Окурман: Замандаштар, "Кыңырак" деген сөз эмнени түшүндүрөт? Алдынала ыракмат! Толук